Kütahya’dan Avrupa’ya blueberry hamlesi
KEREM KÖFTEOĞLU/ "Yaban Mersini (Blueberry) Yetiştiriciliği Eğitimi ve Uluslararası İş Birliği Buluşması" adlı projenin tanıtım programına Kütahya Valisi Musa Işın, Belediye Başkanı Eyüp Kahveci, KÜTBO Yönetim Kurulu Başkanı Necati Gültekin, KÜTBO Onursal Başkanı Nafi Güral, Hollanda Ticaret Müsteşarı Niels Veenis, Hollanda Büyükelçiliği Tarım Müşaviri Yardımcısı Uğur Işın, Hollanda'dan gelen sektör temsilcileri, yatırımcılar, üreticiler, üyeler ve çok sayıda davetli katıldı.
Bilimsel araştırmalara göre, kan basıncını düşürüp insülin direncini azaltan, beyin işlevleri ile hafızayı da desteklediği belirtilen yaban mersini küresel pazarının hacmi 6,6 milyar dolar olarak tahmin ediliyor. Giderek büyüyen pazardan pay almak isteyen Kütahyalı yetkililer "üzümsü meyveler" olarak da bilenen yaban mersini üretiminden ilk etapta 50 milyon dolarlık bir gelir hedefliyor.
Söz konusu projenin tanıtımında yapılan konuşmalarda blueberry üretiminin yalnızca alternatif bir ürün olmadığı; yüksek gelir sağlayan, ihracat potansiyeli taşıyan ve modern teknolojiyle desteklenen stratejik bir tarım modeli olduğu vurgulandı. Yetkililer, projenin temel hedeflerinden birinin Hollanda'nın üretim modeli ile Türkiye'nin tarımsal potansiyelini bir araya getirmek olduğunu belirtti. Geçtiğimiz yıl düzenlenen Türkiye Berry Forumu'nun da sektör açısından önemli bir kırılma noktası olduğunu belirten yetkililer, özellikle Nafi Güral'ın projeye verdiği desteğin altını çizdi.
B2B Görüşmeleri Yapıldı
Toplantılarda yalnızca eğitim değil, doğrudan ticari iş birlikleri de masaya yatırıldı. Hollandalı firmalar ile üreticiler arasında gerçekleştirilen B2B görüşmelerde; fide ve teknik ekipman tedariki, üretim altyapısı, lojistik zinciri, paketleme sistemleri, Avrupa'ya ihracat modelleri ve dış pazar bağlantıları üzerine kapsamlı temaslar gerçekleştirildi.
Özellikle pazarlama ve ihracat konusu toplantının en dikkat çekici başlıklarından biri oldu. Üreticilerin en büyük kaygısının "Ürettikten sonra ne olacak?" sorusu olduğu ifade edilirken, Hollandalı firmaların Avrupa pazarındaki güçlü ağı sayesinde üreticilere önemli bir güven sunduğu belirtildi. Görüşmeler sırasında Hollandalı temsilcilerin, "Hasat döneminde her gün 10 tır ürün yükleyin, biz alırız" mesajı verdiği aktarıldı.
Kütahya Valisi Musa Işın, şehirde yaklaşık 306 bin hektarlık tarım arazisi bulunduğunu belirterek, bölgenin iklim yapısının blueberry üretimi için uygun olduğunu söyledi. Kadın kooperatiflerinin projeye dahil edilmesi konusu da toplantının dikkat çeken başlıklarından biri oldu. Kadınların üretim süreçlerinde daha aktif yer alması, katma değerli ürünlerden gelir elde etmesi ve kırsal ekonomiye daha güçlü şekilde dahil edilmesi için çalışmalar yapılacağı belirtildi.
KÜTBO Başkanı Necati Gültekin, yaban mersini gibi yüksek katma değerli bir ürünün Kütahya'da yetiştiriciliğinin geliştirilmesinin üretim anlayışını daha ileri bir seviyeye taşıyacak stratejik bir adım olduğunu vurguladı.
Hollanda Krallığı Büyükelçiliği Ekonomi ve Ticaret Müsteşarı Niels Veenis ise yaban mersini, ahududu ve çilek gibi meyveler Türk tarımı için yüksek büyüme potansiyeline sahip olduğunu hatırlatarak "Biz de bu alandaki uzmanlığımızı doğrudan Kütahya'ya getirdik" dedi.
Toplantıda Hollanda'daki tarım enstitülerinin dünya genelindeki üretim alanlarıyla ilgili geniş veri tabanlarına sahip olduğu da anlatıldı. "Nerede hangi ürün yetişebilir?" sorusuna bilimsel analizlerle yanıt verildiği, bu altyapının Türkiye'deki projelerde de kullanılabileceği ifade edildi.
Türkiye'nin İklimsel Avantajı Var
Yetkililer, Türkiye'nin blueberry konusunda önemli avantajlara sahip olduğuna dikkat çekti. Erkenci ve geç çeşitler sayesinde yılın farklı dönemlerinde üretim yapılabildiği, yüksek rakımlı bölgelerde de kıyı bölgelerinde de yetiştiriciliğin mümkün olduğu belirtildi. Özellikle mayıs-haziran döneminde hasat yapan ülkelerin dünya pazarında daha yüksek gelir elde ettiği, Türkiye'nin de bu dönemde üretim yapabilme avantajına sahip olduğu ifade edildi.
KÜTBO yetkilileri, küçük bir üretim alanının bile çok yüksek ekonomik değer oluşturabileceğine dikkat çekerek, Kütahya'daki tarım arazilerinin yalnızca yüzde 1'lik kısmının blueberry üretimine ayrılması durumunda dahi yüz milyonlarca euroluk ekonomik hacim oluşabileceğini söyledi.
Toplantının sonunda taraflar, Türkiye ile Hollanda arasındaki tarımsal iş birliğinin önümüzdeki dönemde daha da büyüyeceği konusunda görüş birliğine vardı. Türkiye'nin arazi, iklim ve üretici gücü ile Hollanda'nın teknoloji, know-how ve küresel pazarlama ağı birleştiğinde güçlü bir model ortaya çıkacağı vurgulandı.
Özellikle gençlerin tarımda tutulması, modern üretim modellerinin yaygınlaştırılması, kooperatifleşmenin güçlendirilmesi ve yüksek katma değerli ürünlere yönelim konusunda ortak çalışmaların devam edeceği belirtildi. Taraflar, Kütahya'nın önümüzdeki dönemde yalnızca Türkiye'de değil, Avrupa pazarında da adı anılan önemli bir blueberry üretim merkezi haline gelebileceğini ifade etti.