Yeni bir Ankara doğuyor

SELMA ŞENOL/ Ankara'nın gayrimenkul haritası değişiyor. Kent merkezindeki yerleşik ve yüksek değerli konut bölgelerinin yanına, ulaşım yatırımlarıyla güçlenen yeni konut aksları, sanayi ve lojistiğin büyüttüğü çeperler ve daha düşük sermayeyle yatırım yapılabilen ilçeler ekleniyor. Bir tarafta Çankaya ve Gölbaşı, diğer tarafta Etimesgut ve Yenimahalle, öte yanda Mamak, Sincan ve Keçiören... Başkentin farklı bölgelerinde fiyat, kira getirisi ve gelecek potansiyeli artık birbirinden farklı bir yatırım matematiği ortaya koyuyor.

Ağustos 2026 itibarıyla Ankara genelinde ortalama satılık konut metrekare fiyatı 39 bin 478 TL'ye, ortalama konut değeri ise yaklaşık 5,13 milyon TL'ye ulaşmış durumda. Son bir yıldaki nominal fiyat artışı yüzde 28,2. Ancak ilçe ve hatta semt bazına inildiğinde ortalamalar arasındaki fark hızla açılıyor. Şehrin en pahalı bölgeleri yatırımcıya her zaman en yüksek kira getirisini sunmadığı gibi, daha düşük fiyatlı bazı ilçeler daha kısa geri dönüş süreleriyle dikkat çekiyor.

Türkiye Emlak Danışmanları Birliği (TEDB) Genel Başkanı Hakan Akçam da Ankara'da alıcının bakışının değiştiğine işaret ediyor. Akçam'a göre artık yalnızca konutun bugünkü fiyatı değil, ulaşım imkânı, binanın yaşı ve güvenliği, kira potansiyeli ile bölgenin önümüzdeki yıllarda göstereceği gelişim birlikte değerlendiriliyor.

3 FARKLI YATIRIM KUŞAĞI VAR

Bu değişim Ankara'da birbirinden farklı üç yatırım kuşağı yaratıyor. Akçam, Mamak, Keçiören, Sincan ve Etimesgut'u daha erişilebilir fiyat ve kira getirisi odaklı bölgeler; Eryaman, Yapracık, Bağlıca ve Yaşamkent'i yeni konut, ulaşım ve gelişim potansiyeliyle öne çıkan akslar; Çankaya, Çayyolu, Ümitköy, İncek ve Gölbaşı'nı ise daha yüksek bütçeli, nitelikli konut ve arsa yatırımlarının yoğunlaştığı bölgeler olarak tanımlıyor.

Fiyatlardaki yükseliş, yatırımcının olduğu kadar oturum amaçlı konut arayanların da adresini değiştiriyor. Akçam'ın verdiği bilgilere göre Ankara'da orta gelirli alıcının talebi yaklaşık 3,5-6 milyon TL bandında yoğunlaşıyor. Bu bütçeyle konutun yaşı ve bulunduğu ilçeye göre 2+1 ve 3+1 seçeneklere ulaşılabiliyor.

Yaklaşık 3-5 milyon TL bütçede Keçiören, Mamak, Sincan ve Etimesgut'un bazı bölgeleri öne çıkarken, bütçe 5-10 milyon TL aralığına çıktığında Eryaman, Yenimahalle, Batıkent, Etimesgut ve Çankaya'nın bazı mahalleleri seçeneklere ekleniyor. 10 milyon TL'nin üzerinde ise Çankaya, Gölbaşı, İncek, Yaşamkent ve Bağlıca'daki üst segment konutlar, villalar ve nitelikli projeler devreye giriyor.

Yükselen yeni konut fiyatları ikinci eli de yeniden oyuna sokuyor. Ancak Akçam'a göre burada da eski yatırım alışkanlığı değişmiş durumda. Alıcı artık yalnızca "sıfır mı, ikinci el mi?" diye sormuyor; aynı bütçeyle daha güvenli ve nitelikli hangi konuta ulaşabileceğini araştırıyor. Bu nedenle ikinci elde bina yaşı, yapı güvenliği, otopark, enerji verimliliği ve olası tadilat maliyetleri fiyat kadar belirleyici hale geliyor.

DEĞER VE GELİR HARİTALARI AYRIŞIYOR

Ankara'daki yeni tablonun en dikkat çekici taraflarından biri ise konutun değeri ile kira getirisinin aynı yönde hareket etmemesi. İlçe ortalamalarında Gölbaşı ve Çankaya yüksek konut değerleriyle başı çekerken, daha düşük giriş maliyetine sahip Mamak, Sincan ve Çubuk gibi ilçeler kira getirisi ve geri dönüş süresi açısından farklı bir yatırım alternatifi oluşturuyor.

Bu nedenle yatırımcının tercihi de amacına göre ayrışıyor. Sermaye değerini ve nitelikli konutu önceleyen yatırımcı Çankaya, Gölbaşı, İncek ve Çayyolu hattına yönelirken; kira gelirini ve daha düşük giriş maliyetini önemseyen yatırımcı Mamak, Sincan, Keçiören ve çevre ilçelere bakıyor. Üniversite, hastane, metro ve kamu kurumlarına yakın noktalardaki 1+1 ve 2+1 konutlar ise öğrenci, genç çalışan ve küçük hanelerden gelen kiralama talebi nedeniyle ayrı bir yatırım sınıfı oluşturuyor.

Hakan Akçam da yatırım amaçlı alımlarda artık yalnızca değer artışının değil, düzenli kira gelirinin de hesaba katıldığını belirtiyor. Küçük konutlarda daha geniş bir kiracı havuzu bulunurken, aile tipi konutlarda daha uzun kiracılık süreleri yatırım kararında etkili.

BATI AKSINA METRO DESTEĞİ

Başkentin yeni değer haritasını değiştirebilecek en önemli başlıklardan biri ulaşım yatırımları. Özellikle Çayyolu-Yaşamkent-Bağlıca-Yapracık aksı yeni raylı sistem projeleriyle birlikte yatırımcıların yakın takibinde. ABB'nin 9,36 kilometrelik Koru-Yaşamkent ve Koru-Bağlıca metro uzatmasının yanı sıra 12,5 kilometrelik Çayyolu-Sincan bağlantısı da batı aksının ulaşım altyapısını güçlendirecek projeler arasında bulunuyor. Güneyde ise 15,25 kilometrelik Kızılay-Dikmen-Oran hattı yeni bir gelişim dinamiği yaratabilecek.

Hakan Akçam da ulaşım yatırımları ile yeni konut üretiminin aynı bölgede buluşmasının gayrimenkul hareketliliğini artırdığı görüşünde. Yaşamkent, Bağlıca, Alacaatlı, Konutkent ve Yapracık hattının yanı sıra Mamak'taki yeni ulaşım bağlantılarını yatırımcı açısından izlenmesi gereken gelişim aksları arasında gösteriyor.

Güney aksında ise Gölbaşı'nın büyümesi artık yalnızca İncek'le sınırlı değil. İncek'in yanı sıra Taşpınar, Tulumtaş, Kızılcaşar, Örencik ve Oğulbey çevresinde yeni proje arzı genişliyor. 1+1 dairelerden villalara kadar uzanan ürün çeşitliliği ve bazı projelerde 2028-2029'a ulaşan teslim tarihleri, bölgenin önümüzdeki birkaç yılda da yeni konut üretiminin önemli merkezlerinden biri olacağına işaret ediyor.

SANAYİ ARSAYI DA HAREKETLENDİRDİ

Kentin büyümesini yalnızca konut ve metro yatırımları belirlemiyor. Ankara'nın batı ve kuzeybatı çeperlerindeki sanayi ve lojistik yatırımları da arsa ve arazi piyasasına yeni bir yön veriyor. Temelli-Malıköy-Sincan OSB hattı, Kahramankazan-Saray çevresi ile Akyurt-Çubuk-Esenboğa aksı bu açıdan öne çıkıyor.

Gayrimenkul profesyonellerinin değerlendirmeleri, sanayi tesisleri, organize sanayi bölgeleri, savunma sanayii yatırımları ve ana ulaşım koridorlarının çevresindeki arazi talebini desteklediğini gösteriyor. Böylece Ankara'nın yatırım haritası konut merkezli klasik doğu-batı ayrımının ötesine geçerek sanayi, lojistik, ulaşım ve yeni yerleşim alanlarının birlikte şekillendirdiği çok merkezli bir yapıya dönüşüyor.

Arsa yatırımında da "en ucuz yeri bulma" yaklaşımının yerini gelişme potansiyelini hesaplama arayışı alıyor. Akçam, yatırım kararında imar durumu, ulaşım bağlantıları, altyapı, nüfus gelişimi ve planlanan kamu yatırımlarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekerek, yatırımcının artık "ucuz arsa" yerine "gelişme potansiyeli olan doğru parsel" aradığını söylüyor.

FİNANSMAN DA BELİRLEYİCİ

Yeni Ankara'nın bir başka gerçeği ise konuta erişim sorunu. Fiyatlar yükseldikçe bir projenin cazibesini yalnızca satış bedeli belirlemiyor. Peşinat, vade, aylık taksit ve geliştiricinin sunduğu finansman modeli, özellikle orta gelirli alıcı açısından projenin lokasyonu kadar önemli hale geliyor.

Hakan Akçam, bazı projelerde firma bünyesinde uzun vadeli ve faizsiz ödeme modellerinin devreye girdiğine dikkat çekerek, yeni konut alıcısının metrekare fiyatıyla birlikte peşinat oranını, taksitleri, vadeyi, teslim tarihini, aidatı ve sosyal donatıları da karşılaştırdığını belirtiyor.

Bütün göstergeler bir arada değerlendirildiğinde Ankara'da yatırımın tek bir merkezden çevreye doğru genişlediği klasik büyüme modelinden çok, farklı dinamiklerle beslenen yeni merkezlerin ortaya çıktığı görülüyor. Batıda metro ve yeni konut üretimi, güneyde nitelikli konut ve yeni proje alanları, kuzey ve batı çeperlerinde sanayi-lojistik yatırımları, daha erişilebilir ilçelerde ise kira getirisi bu dönüşümü besliyor.

Dolayısıyla "yeni bir Ankara" yalnızca yeni konutların yükseldiği bir kent anlamına gelmiyor. Değer haritası ile gelir haritasının ayrıştığı; ulaşım, sanayi, lojistik ve yeni yaşam alanlarının farklı yatırım merkezleri yarattığı daha parçalı ve çok merkezli bir gayrimenkul piyasası doğuyor. Akçam'ın ifadesiyle yatırımcı açısından yeni dönemin formülü de artık dört başlıkta toplanıyor: "Doğru fiyat, doğru lokasyon, doğru yapı ve doğru ödeme koşulları."

Ankara'nın yatırım haritasını emlak zincirlerine ve yerel emlakçılara sorduk:

Remax Nest Nihat Öztürk/ Çankaya Yaşamkent Yapracık Turkuaz Bölgesi Arsa ve Gayrimenkul Uzmanı

"500 bin TL'lik arsa 40 milyona çıktı"

Ankara da arsa ve arazi yatırımlarında yatırımcı ilgisi tüm şehirlerin genişlediği aks olan batı yönünde yani Eskişehir yolu Yaşamkent çevre yolu sınırındaki Yaşamkent Bağlıca -Yapracık Şehit Ali aksında yoğunlaştı.

Ankara Büyükşehir Belediyesi yaklaşık 6 milyon nüfusa sahip olan kente karşılık 18 milyonluk devasa planlar yapıldığını açıklamıştı. Yeni imar açılan yerlerin olmamasından dolayı planlar buna göre ilerliyor. Beytepe, İncek ve Mogan gölünü gören Hacılar tarafı, Kızılcaşar Taşpınar bölgeleri takip edilmeli. Buralarda 2021 yılında 500 bin olan ve 10-12 adet 1+1 daire yapılabilen arsalar şu an 40 milyon bandında işlem görüyor.

Bugün hâlâ değer artışı potansiyeli taşıyan bölgeler mevcut. Örneğin Kahramanmaraş depremi ve beklenen İstanbul depremi dolayısıyla sanayi tesisleri ve fabrikaların taşınması nedeniyle Eskişehir yolu Temelli Malıköy OSB yakın akslar, Esenboğa, Gölbaşı ve metro güzergahları gibi…Önümüzdeki yıllarda Yaşamkent çevre yolu karşısında yer alan ve Temelli'den başlayıp Ballı Kuyumcu Şehit Ali Üstü sınırı ile Tulumtaş'ın alt tarafından çevre yolu ve Adana otobanına bağlanacak İzmir otobanı geçiş güzergahı takip edilmeli.

Dünyada gayrimenkul alanların en çok tercihi metroya yakın olmasıdır. Çünkü bir yere metro geldiğinde o bölgede gayrimenkul en az 3 ila 4 katı yükselişe geçer. Bu açıdan Ankara'da başta Yaşamkent, Bağlıca, Esenboğa, Dikimevi, NATA; Vega ulaşım yatırımlarımdan etkilenen bölgeler. Sanayi ve lojistik yatırımları açısından Temelli, Malıköy, Sincan OSB'de yeni OSB alanları eklendi. Esenboğa tarafı, havaalanı, Gölbaşı tarafı, Aselsan ve savunma sanayii yatırımları var.

Yeni yatırıma girmek anlamında topraktan yatırım projelerinde 1 milyondan başlayan giriş fiyatları var. Yaşamkent, Saraycık, Yapracık, Esenboğa, vb… Gölbaşı Karagedik bölgesi 300/500 bin bandında ve tabi ki Kırıkkale bu bölge de de 1+1 daire getirili arsalar 250 bin TL. den başlıyor. 1 milyonluk bütçesi olana Yapracık, Esenboğa, 3 milyon bütçesi olana Yaşamkent, 5 milyon bütçesi olana Dodurga, İncek bölgelerini önerebilirim.

Cengiz Çelik/ Kaçmaz Emlak Eryaman Temsilcisi

"Sanayide Sincan ve Temelli önde"

Ankara'da yatırımcı artık sadece uygun fiyatlı arsa aramıyor; ulaşım, imar, sanayi ve bölgenin gelişim yönüne birlikte bakıyor. Son dönemde özellikle Sincan–Temelli–Malıköy, Kahramankazan–Saray, Akyurt–Çubuk–Esenboğa ve Gölbaşı–İncek akslarında hareketlilik görüyoruz. Temelli ve Sincan'da sanayi ve yeni yerleşim, Kahramankazan'da lojistik, Akyurt–Çubuk hattında ise Esenboğa ve sanayi yatırımları öne çıkıyor. Ulaşım yatırımları Ankara'nın gelişim yönünü doğrudan etkiliyor. Koru–Yaşamkent–Bağlıca, Dikimevi–Natoyolu ve Çayyolu–Sincan raylı sistem projeleri ile Ankara–Kırıkkale–Delice koridoru bu açıdan önemli.

Sanayi ve lojistik yatırımları alanında Sincan–Temelli–Malıköy, Kahramankazan–Saray ve Akyurt–Çubuk öne çıkıyor. Sanayi ve lojistik yatırımları bu bölgelerde arazi talebini destekliyor. Özellikle sanayi bölgelerine ve ana ulaşım akslarına yakınlık yatırımcı açısından önemli hale geliyor. Bugün yaklaşık 1 milyon TL bütçeli yatırımcı daha çok gelişim çeperlerine yöneliyor. 3 milyon TL seviyesinde imarlı ve daha nitelikli parsel seçenekleri artıyor. 5 milyon TL ve üzerindeki yatırımcı ise daha çok ana ulaşım akslarına yakın, ticari veya konut potansiyeli bulunan nitelikli parsellere bakıyor.

Bütçe yükseldikçe kaç metrekare alırım sorusundan doğru arsayı nereden alırım sorusu sorgulanıyor. 1 milyon TL bütçe ile Temelli, Elmadağ, Ayaş ve Çubuk gibi bölgelerde küçük metrajlı imarlı parseller veya daha büyük arazi seçenekleri bulunabiliyor. 3 milyon TL seviyesinde Temelli, Akyurt ve Elmadağ'da daha nitelikli imarlı parseller değerlendirilebiliyor. 5 milyon TL civarında ise Temelli'de villa/konut imarlı arsalar, Kahramankazan'da ulaşım akslarına yakın araziler ve Akyurt çevresinde daha nitelikli parseller öne çıkıyor. Tabii bu rakamlar bölgeye ve parselin özelliklerine göre değişiyor. Yatırımcıya her zaman şunu söylüyorum: Söylentiyle değil, bilgiyle yatırım yapın. Önce ne aldığınızı bilin, sonra bölgenin geleceğini değerlendirin.

Mustafa Hakan Özelmacıklı/ Altın Emlak Yönetim Kurulu Başkanı

"Yoğun göç aldı, kiralar yükselişte"

Kahramanmaraş depremi sonrası Ankara çok yoğun göç aldı. Bunun da etkisiyle gayrimenkul fiyatları ciddi artış gösterdi. 3-4 yılda yaklaşık yüzde 350 artış var, 2 yıldaki değişim bile yüzde 75'i buldu. Kiralarda da benzer bir tablo var. 2020 Yılı Ağustos ayında metrekaresi 40 TL olan kiralar şimdi 300 TL. Yüzde 600 artış var. Buna bağlı olarak amortisman süreleri son yıllarda ciddi oranda geriledi. 2022'de 22 yıl olan yatırımların geri dönüş süresi şimdi 13 yılın altına indi. Konut arzı yenilenen bir şehir, yoğun bir konut üretimi var. Ancak bunun satışlara yansıması nispeten yavaş gerçekleşiyor. Çünkü konuta erişim notasında önemli sıkıntı yaşanan illerinde başında geliyor. Ankara 6 milyon nüfusu barındırıyor. Demografik özellikleri açısından yüzde 30'u bekar bir nüfusu var. Bu da konuta talebin önümüzdeki dönem kısmen canlı olacağını gösteriyor. Genç nüfusu olan bir şehir. En yoğun ilçeler Çankaya, Keçiören ve Yenimahalle olarak sıralanıyor.

En çok değer kazanan ilçelere bakınca bir yılda Kızılcahamam, Ayaş, Mamak, Sincan ve Etimesgut gibi bölgeleri sıralayabiliriz. Kahramankazan, Gölbaşı, Polatlı, Çamlıdere, Bala, Şereflikoçhisar kısmen daha az değerlendi. Kiralarda ise Elmadağ, Çankaya, Kahramankazan ve Pursaklar'da ciddi artışlar oldu. Amortismanı en kısa olan yerler Akyurt, Kızılcahamam, Çubuk ve Beypazarı.

Halil İbrahim Dindi/ Investtime Yatırım Danışmanlığı ve Arsa Ofis Kurucusu

"200 Km çeperinde yeni bir Ankara doğuyor"

Şehirde çok fazla memur olması ve yapılaşmanın toplu konut mantığında yoğunlaşması nedeniyle müstakil yaşam talebi canlı. Kırsalda hukuki ve jeolojik zemini uygun yerlerde yaşam alanları oluşturulmaya başlandı. Gölbaşı tarafında yerel ve merkezi yönetimin de teşvikleri ile ihtiyaç doğrultusunda böyle alanlar yapılıyor.

Aselsan gibi firmaların üretim merkezleri burada. Deprem riskinin azlığı nedeniyle sanayi tesisleri burada. Kahramanmaraş depremi sonrası Samsun'dan Mersin'e deprem riskinin az olduğu bölgelerde lojistik aks oluşturuldu ve Ankara da bu merkezlerin başında geliyor. Deprem endişesi nedeniyle yoğun göç alan şehrimizde konut talebi artıyor. Bunu konut ve arsa projelerinin ilanlarındaki artıştan anlayabiliyoruz. Sanayinin taşınması nedeniyle istihdam artışı var, sanayide mavi yakalılara ve çalıştırılabilir iş gücüne ihtiyaç duyuluyor.

Ulaşım açısından stratejik noktada. Samsun, Ordu gibi illere 2,5-3 saat mesafede. Yeni yapılan otoyollar sayesinde İstanbul mesafesi 3 saate düşüyor. Çevresindeki illeri de hareketlendiriyor. Eskişehir ve Kırıkkale gibi. Kırsal yerleşimlerde tarım ve hayvancılıktan ziyade konut gelişim akslarında, yarın imara açılabilecek arazilere ve yatırıma doymamış bölgelerdeki konut imarlı arsalara talep çok fazla. Büyük müteahhitler sahada olduğu için imkanları ile ciddi ödeme koşulları sağlayabiliyorlar. Adete kentin 200 kilometre çeperinde yeni bir Ankara inşa ediliyor. Kazan'daki sanayi gelişimini izlemek gerek. İstanbul otoyolunun geçişi orada. Burası Bandırma ve Bursa gibi limanlara İstanbul ölçeğinde yakınlığa sahip. Bu bölgelerin ulaşım yatırımları bitmek üzere. Otoyolların çoğu dubleleşti ve bu da ulaşımı kolay hale getirdi.

Başkentin ilçelerinde yatırım tablosu

Türkiye genelinde konutların kendini geri ödeme (amortisman) süresi 13-14 yıl bandındayken, Ankara ortalama 11-12 yıl ile gayrimenkul yatırımında en karlı büyükşehir konumunu sürdürüyor. Ankara'nın ilçeler bazında değer haritası ile gelir haritası ayrışıyor. Bugünkü kira getirisine baktığımızda pahalı bölgeler değil, görece erişilebilir bölgeler öne çıkıyor.

Ankara'nın semtlerinden notlar

İlk sürpriz Mamak: Mamak'ta Çankaya'nın yarısından daha düşük sermayeyle konuta giriliyor ve ortalama kira getirisi daha yüksek. Görece düşük metrekare fiyatları ve memur/işçi nüfusun oluşturduğu yoğun kiralık talebi sayesinde yatırımın en hızlı döndüğü bölgeler arasında yer alıyor.

Lüks ve primin adresi: İncek, Çayyolu ve göl manzaralı lüks villa projelerinin etkisiyle Gölbaşı ve Çankaya, Ankara'nın en yüksek metrekare değerine sahip bölgeleri olarak öne çıkıyor.

Orta sınıf yatırım kuşağı: M2 fiyatı 50 bin liranın altındaki yerler dikkate alındığında Etimesgut, Sincan ve Mamak orta sınıfın yatırım kuşağı olarak dikkat çekiyor.

Pahalı iki kutbu: Gölbaşı Çankaya'yı geçti, şehrin en pahalı ilçesine dönüştü. Başkentin genel ortalamasına göre, Gölbaşı'nın ortalama değerinin şehrin yaklaşık yüzde 85 üzerinde olduğu görülüyor.

Çayyolu kira yatırımcısı için pahalı: Çayyolu en pahalı ilçelerden. Fakat kira getirisi yalnızca yüzde 4,95, amortisman yaklaşık 20 yıl. Ortalama konut değeri 19,25 milyon TL'ye ulaşmış durumda.

Yaşamkent sürprizi: ABB'nin Koru–Yaşamkent/Bağlıca uzatması nedeniyle yatırımcıların gündeminde. 82 bin 932 TL/m2 ile pahalı; fakat brüt kira getirisi %8,15, geri dönüş yalnızca 12 yıl. Ortalama m² kira 563 TL ile karşılaştırdığımız bölgeler arasında en yüksek seviyede.

Tulumtaş yeni büyüme halkası: Tulumtaş'ta m² 63 bin 932 TL, yıllık nominal artış %40,2. Brüt kira getirisi %7,07, geri dönüş yaklaşık 14 yıl.

Eryaman daha ulaşılabilir: Eryaman Mahallesi'nde ortalama m² 55 bin 779 TL, brüt kira getirisi %7,16, geri dönüş yaklaşık 14 yıl. Ortalama konut değeri 7,53 milyon TL. Burada hem 1+1 yatırım ürünü hem aile tipi büyük konut bulunduğu görülüyor; dolayısıyla geniş bir kullanıcı/kiracı pazarı var.

Yeni Ankara'nın konut vitrini

Ankara'nın yeni gelişim akslarında 2026-2027 döneminde teslim edilmesi planlanan, satışta bulunan ve fiyat/ödeme bilgisine ulaşılabilen projelere bakıldığında, yeni konut üretiminin özellikle batı ve güney gelişim akslarında yoğunlaştığı görülüyor. Teslimi yaklaşan projelerde küçük metrekareli yatırım konutlarından aile tipi dairelere kadar seçenekler bulunuyor.

TESLİMİ YAKLAŞAN PROJELER

İncek Premium-Taşpınar Gölbaşı        Haziran 2027 7,2 milyon TL

İz İncek         Gölbaşı        Ağustos 2027 6,25 milyon TL

OTEC Tower Taşpınar        Gölbaşı        Aralık 2026 6,39 milyon TL

Projelerin kendi sitelerinden 1+1 daire tipini esas alınarak belirtilen fiyatlardır. Kampanya ve stok durumuna göre değişebilir)